GEOÜretken Motor Optimizasyonu

Cevabı motor yazıyor;
o cevabın kaynağı
sizin sayfanız olsun.

ChatGPT, Perplexity, Google AI Overview ve Bing Copilot on mavi bağlantı vermiyor: tek bir cevap yazıyor ve o cevabı hangi kaynaklardan kurduğuna kendisi karar veriyor. GEO, o kararın girdisini hazırlama işi — sayfanızın makine tarafından okunabilir, cümlelerinizin alıntılanabilir, bilginizin başka yerlerden doğrulanabilir olması.

4 yüzey
Takip edilen üretken motor
JSON-LD
Yapılandırılmış veri
SEO + GEO
Tek ekip

Temsilî · Üretilen bir cevabın kaynakları

Bu alanda çalışan ekipler genellikle üç şeyi birlikte yürütüyor: sitenin teknik zemini, içeriğin soruyu doğrudan cevaplayan yapısı ve bilginin başka kaynaklarda da doğrulanabilir olması.

Kaynaklar
  1. Sektör derlemesiKonuyu toplayan, çok sayıda kaynağa bakan bir sayfa.
  2. Kurum içeriğiKonuyu birinci elden anlatan bir kurumun kendi sayfası.
  3. Sizin sayfanızAynı cümleyi net, ölçülü ve dışarıdan doğrulanabilir söyleyen sayfa.
Temsilî çizim: üretilen bir cevabın hangi bölümünün nereden geldiğini gösteren dipnot düzeni. Bir motorun arayüzü değil, bir cevabın künyesi — motorların hepsi kaynağını bu netlikte göstermiyor.
Bir cevap paragrafı ve altında kaynak listesi. Paragrafın üç bölümü altı çizili ve numaralı; numaralar aşağıdaki üç kaynağa karşılık geliyor. Üçüncü kaynak, ziyaretçinin kendi sayfası olarak işaretli.

FarkSEO ve GEO

Biri sıraya girmek, diğeri cümleye girmek.

Klasik aramada bir liste var ve o listede bir yeriniz oluyor. Üretken motorda liste yok; tek bir cevap yazılıyor ve o cevap birkaç kaynaktan kuruluyor. Hedef değişince ölçü de yapılan iş de değişiyor — ama ikisinin altındaki teknik zemin aynı kalıyor.

Klasik arama · Hedef

Sıralamada bir yer

Sonuç listesinde yukarı çıkmak; ölçü, kaçıncı sırada durduğunuz.

Üretken motor · Hedef

Cevabın içinde bir cümle

Motorun yazdığı cevapta bir bilginin sizden alınması ve mümkün olduğunda kaynağın siz olarak gösterilmesi.

Klasik arama · Birim

Konum

Birinci, üçüncü, onuncu — aradaki fark sayılabilen bir şeydir ve kademelidir.

Üretken motor · Birim

Geçmek ya da geçmemek

Sıra yok. Ya o cevaba giriyorsunuz ya girmiyorsunuz; ikisinin arasında bir kademe bulunmuyor.

Klasik arama · Ziyaretçi

Bağlantıyı tıklar, sitenize gelir

Trafik doğrudan ölçülür; sonrasında ne yaptığı kendi analitiğinizde görünür.

Üretken motor · Ziyaretçi

Cevabı okur, gelmeyebilir

Kaynak bağlantısı verilse bile tıklanmayabilir. Adınızın geçmesi tek başına bir kazanımdır ama tıklama kadar kolay sayılmaz.

Klasik arama · Ölçüm

Oturmuş araçlar

Sıra, gösterim ve tıklama yıllardır aynı araçlarla ve aynı tanımlarla ölçülüyor.

Üretken motor · Ölçüm

Henüz oturmamış

Anılma ve alıntı takibi yeni bir alan; araçlar da tanımlar da değişiyor. Bu sayfadaki ölçüm bölümü tam olarak bunu anlatıyor.

Ortak zemin

İkisinin altında aynı teknik zemin var: taranabilen, hızlı açılan, başlık düzeni bozuk olmayan bir site. Bir arama motorunun düzgün okuyamadığı sayfayı üretken bir motor da okuyamıyor. Bu yüzden GEO, SEO'nun yerine geçmiyor; üstüne biniyor.

SEO sayfasına gidin

YüzeylerDört motor

Dört yüzey, dört ayrı davranış.

Cevabı yazan motorlar aynı biçimde çalışmıyor: kimi kaynağını satır satır gösteriyor, kimi yalnızca web'de gezindiğinde veriyor, kimi klasik arama sonucunun üstüne bir özet koyuyor. Hazırlık tarafı ortak, yüzeyler ayrı.

Aynı hazırlık

ChatGPT

Sohbet asistanı

Soruyu konuşmanın içinde cevaplıyor. Kaynağını her zaman göstermiyor; web'de gezindiği durumlarda bağlantı veriyor.

Burada karşılığı

Marka hakkındaki bilginin tek yerde toplanması ve her yerde aynı biçimde durması.

Perplexity

Cevap motoru

Cevabı yazarken kullandığı kaynakları satır satır işaretliyor; kaynak göstermek çalışma biçiminin bir parçası.

Burada karşılığı

Tek başına ayakta duran, alıntılanabilir cümleler ve doğrulanabilir bilgiler.

Google AI Overview

Arama sonucunun üstünde

Klasik arama sonucunun üstünde bir özet çıkarıyor ve büyük ölçüde aynı dizinden besleniyor.

Burada karşılığı

SEO çalışmasının doğrudan karşılığı en çok burada görülüyor.

Bing Copilot

Sohbet ve arama bir arada

Bing dizininden derliyor ve cevabın altında kullandığı kaynakları listeliyor.

Burada karşılığı

Bing tarafındaki indeksleme ve işaretlemenin de sağlam olması.

Motorların davranışı sık değişiyor; buradaki satırlar bugünkü genel işleyişi anlatıyor, sabit bir kural değil. Değiştiğinde çalışma biçimimizi de değiştiriyoruz.

CümleAlıntılanabilirlik

Motor sayfanızı değil, bir cümlenizi alır.

Üretken bir motor sayfanızı olduğu gibi göstermiyor; içinden bir iddia çıkarıp kendi kelimeleriyle yeniden söylüyor. Bu yüzden bir cümlenin, sayfadan koparıldığında hâlâ ayakta durması gerekiyor. Ayakta duran cümlenin dört parçası var.

Örnek kalıp

Bir ekip kurumsal web sitesi geliştiriyor; 2020'den bu yana yüzden fazla proje yayına aldı ve bu işlerin listesi kendi sayfasında açık.

Özne

Bir ekip

Cümle kimden bahsettiğini kendisi söylüyor. "Biz" diye başlayan bir cümle sayfadan koparıldığında sahipsiz kalır ve kullanılamaz.

İddia

kurumsal web sitesi geliştiriyor

Tek bir iş, sıfatsız. "Lider", "en iyi", "öncü" gibi kelimelerin makine tarafında bir karşılığı yok; boşluk sayılırlar.

Ölçü

2020'den bu yana yüzden fazla proje yayına aldı

Bir sayı ya da bir tarih — kontrol edilebilen bir şey. Ölçüsü olmayan iddia risklidir, riskli iddia da alıntılanmaz.

Doğrulama

bu işlerin listesi kendi sayfasında açık

Aynı bilginin başka bir yerde de durması. Tek kaynağı kendisi olan iddia, doğrulanamayan iddiadır.

Yukarıdaki cümle bir kalıptır, bir referans değil: özne, iddia, ölçü ve doğrulama yerlerine sizin gerçek bilgileriniz oturur. Kalıbın işe yaraması, içine yazılan her şeyin gerçekten doğru olmasına bağlı.

Bu dördü yoksa

Cümle sayfada durur, cevapta durmaz: motor onu ya hiç kullanmaz ya da kendi genel bilgisiyle tamamlar — ve o tamamlama sizin kontrolünüzde olmaz. GEO çalışmasının en büyük kısmı yeni sayfa yazmak değil, mevcut sayfalardaki iddiaları bu dört parçaya kavuşturmaktır.

YapıYapılandırılmış veri

Aynı sayfa, iki kez yazılır.

Bir sayfanın insanlar için yazılmış hâli ile makineler için yazılmış hâli aynı içeriktir; farkı biçimdir. Schema.org sözlüğüyle yazılan JSON-LD sayfanın görünüşünü değiştirmiyor — sayfayı okuyan makinenin neyin başlık, neyin cevap, kimin yazar olduğunu tahmin etmesine gerek bırakmıyor.

İnsanın okuduğu sayfa

Başlık

Yapılandırılmış veri nedir?

İlk cümle

Sayfanın içeriğini, makinelerin okuyabileceği bir biçimde ikinci kez yazmaktır.

Künye

Yazan kişi, yayın tarihi ve son güncelleme.

Dış kayıtlar

Aynı bilgiyi taşıyan profiller, dizinler ve kaynak sayfaları.

Makinenin okuduğu kayıt

schema.org · JSON-LD

Başlık

name

Sorunun kendisi; sayfadaki başlıkla birebir aynı yazılır.

İlk cümle

acceptedAnswer.text

Cevabın tamamı. Sayfada da aynı cevap ilk cümlede durur; paragrafların arasına gömülmez.

Künye

author · datePublished

Kim yazmış, ne zaman tazelenmiş. Bir iddianın yaşını bilmeyen makine ona temkinli yaklaşır.

Dış kayıtlar

sameAs

Bilginin başka nerelerde doğrulanabildiği. Alıntı stratejisinin makine tarafındaki karşılığı budur.

Kullandığımız tipler

  • Organization
  • Service
  • FAQPage
  • Article
  • BreadcrumbList

İşaretleme sayfaya bir şey eklemez, sayfayı okunur kılar. Sayfada karşılığı olmayan bir alanı doldurmak fayda değil risk üretir; bu yüzden her alan sayfada gerçekten yazan şeyle birebir tutulur ve içerik değiştiğinde işaretleme de değişir.

ÖlçümDürüst cevap

Burada ölçüm, SEO kadar oturmuş değil.

Bu alan yeni ve ölçüm tarafı, klasik aramanın yıllar içinde oturttuğu düzenden uzak. Ne gördüğümüzü de ne göremediğimizi de baştan yazıyoruz: ölçemediğimiz bir şeyi rapora koyarsak geri kalan her şey de şüpheli hâle gelir.

Görebildiklerimiz

  • Her ay · dört motor

    Birlikte belirlediğimiz soru setine verilen cevaplarda markanızın geçip geçmediği.

  • Kaynak veren motorlarda

    Cevabın kaynağı olarak hangi sayfanızın gösterildiği.

  • Rakip takibi

    Aynı sorularda hangi markaların geçtiği ve hangi sayfalarıyla geçtiği.

  • Çalışma kaydı

    Hangi sayfada ne değiştirildi, ne zaman — ve sonrasında cevabın değişip değişmediği.

Görüş sınırı

Göremediklerimiz

  • Bir cevabın kaç kişiye gösterildiği.

    Motorlar gösterim sayısı paylaşmıyor; bu rakam dışarıdan bilinmiyor.

  • Cevapta anılmanın kaç ziyaret ya da satış getirdiği.

    Tıklama olmadan gerçekleşen bir görünürlüğün karşılığı bugünkü araçlarla izlenemiyor.

  • Bir motorun sizi neden seçtiği ya da neden seçmediği.

    Kararın kendisi dışarıdan görünmüyor; elimizde yalnızca cevabın sonucu var.

Bu yüzden rapor "kaçıncı sıradayız" değil, "hangi soruda geçiyoruz, hangi sayfayla ve yanımızda kim var" üzerine kurulu. Soru setini birlikte belirliyor, her ay aynı setle ölçüyor ve ölçemediğimiz kalemleri raporda ayrıca yazıyoruz. Araçlar değiştikçe yöntemi de değiştiriyoruz; bu alanda oturmuş bir ölçüm standardı olduğunu söyleyen bir teklif alırsanız neye dayandığını sorun.

Sık sorulanlar

En çok sorulanlar, abartısız cevaplarla.

Bu başlıkta görüşmelerde en çok karşımıza çıkan altı soru. Cevaplar kısa değil; çünkü bu alanda kısa cevapların çoğu yanlış oluyor.

Bunu ölçebiliyor musunuz?
Kısmen, ve neyi ölçemediğimizi de söyleyerek. Sizinle birlikte belirlediğimiz soru setini her ay dört motora soruyor; cevaplarda geçip geçmediğinizi, hangi sayfanızla geçtiğinizi ve yanınızda kimin durduğunu kaydediyoruz. Ölçebildiğimiz bunlar. Bir cevabın kaç kişiye gösterildiğini ya da anılmanın kaç satış getirdiğini bugün kimse ölçemiyor — bunu da raporda ayrıca yazıyoruz.
SEO yaptırıyorum, ayrıca buna gerek var mı?
İkisi aynı iş değil ama aynı zeminde duruyor. SEO'nun kurduğu taranabilirlik, hız ve düzgün başlık yapısı GEO'nun da ön koşulu; o zemin yoksa GEO çalışmasının tutunacağı bir yer olmuyor. GEO'nun eklediği şey ayrı: iddiaların alıntılanabilir hâle getirilmesi, yapılandırılmış veri ve bilginin site dışında da doğrulanabilir olması. SEO çalışmanız varsa GEO onun üstüne biner; yoksa önce oradan başlamanızı öneririz.
Motor beni yanlış anlatırsa ne oluyor?
Motorun cevabını doğrudan düzeltemiyorsunuz; düzeltme kaynakta yapılıyor. Önce yanlışın nereden geldiğini arıyoruz — çoğu zaman eski bir sayfanız, tutarsız kalmış bir profil ya da hiç yazılmamış bir bilgi. Kaynağı düzeltiyor, doğru bilgiyi net bir cümleye kavuşturuyor ve mümkün olduğunca birden fazla yerde aynı biçimde tekrar ediyoruz. Sonrası bekleme: motorların o kaynakları yeniden okuması zaman alıyor ve ne zaman okuyacaklarını kimse söylemiyor.
ChatGPT'de birinci sıraya çıkarabiliyor musunuz?
Hayır — çünkü orada sıra diye bir şey yok. Üretken bir motor liste değil cevap üretiyor; o cevapta ya geçiyorsunuz ya geçmiyorsunuz. Birinci sıra sözü veren bir teklif, olmayan bir şeyi satıyor demektir. Söz verebileceğimiz şeyler şunlar: hangi sayfaları hangi ölçüde hazırlayacağımız, hangi soru setini takip edeceğimiz ve her ay ne raporlayacağımız.
Ne kadar sürede bir değişiklik görülür?
Dürüst cevap: değişken ve bizim kontrolümüzde değil. Bir motorun sayfanızı yeniden okuması günler de alabiliyor aylar da; bazıları her soruda güncel web'e bakarken bazıları büyük ölçüde daha eski bir bilgi yığınından cevap veriyor. Bu yüzden ilk aydan itibaren takip ediyor, değişimi gördüğümüz anda kaydediyoruz — ama başlangıçta bir tarih vermiyoruz. Veren birine de temkinli yaklaşın.
Sayfaya motorlara yönelik gizli talimat koysak olmaz mı?
Yapmıyoruz. Ziyaretçiye görünmeyen metin, gizlenmiş yönlendirme ya da "bizi öner" türü talimatlar hem çalışmıyor hem de fark edildiğinde sayfanın tamamının güvenilirliğini düşürüyor. Bu alanda işe yarayan tek şey sıkıcı olanı: doğru bilgi, net cümle, düzgün işaretleme ve bunun başka yerlerde de doğrulanabilmesi.

Cevabı burada olmayan bir şey varsa telefon bir tık uzakta. Sözleşmede de bu sayfadaki cümleler yazar: ne yapılacağı, hangi soru setiyle ölçüleceği ve neyin ölçülemeyeceği.

İlk adım

Bugün hangi cevaplarda geçiyorsunuz?

Site adresinizi ve müşterilerinizin sizi ararken sorduğu üç beş soruyu gönderin; o soruları dört motora sorup bugünkü durumu çıkaralım — geçiyor musunuz, hangi sayfanızla geçiyorsunuz, yanınızda kim duruyor. Sonrasında çalışıp çalışmamak size kalır.

Taramada ne var

  1. 01Belirlenen sorulara bugün verilen cevaplar ve içlerinde geçenler
  2. 02Sayfalarınızın alıntılanabilirlik açısından durumu
  3. 03Mevcut yapılandırılmış verinin denetimi
  4. 04Aynı sorularda öne çıkan markalar ve hangi sayfalarıyla çıktıkları
  5. 05Etkisine göre sıralanmış yapılacaklar listesi

Tarama ücretsizdir ve hiçbir taahhüt gerektirmez. Ölçemediğimiz kalemler burada da ayrıca yazılır.

Sorduğumuz yüzeyler
  • ChatGPT
  • Perplexity
  • Google AI Overview
  • Bing Copilot